Παγκόσμια Επισκόπηση Στοιχείων
Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας (8 Μαρτίου), η Σοφία Στυλιανού και η Άννα Χριστοπούλου από την ομάδα του Ινστιτούτου, παρουσιάζουν μια συνοπτική επισκόπηση των βασικών στοιχείων για την έμφυληΌταν η βία έχει φύλο: Έμφυλη βία, Γυναικοκτονίες & FGM βία παγκοσμίως. Από τις γυναικοκτονίες και τις δολοφονίες λόγω φύλου μέχρι τον ακρωτηριασμό γυναικείων γεννητικών οργάνων και τις δημογραφικές απώλειες κοριτσιών, τα δεδομένα αποκαλύπτουν την έκταση ενός φαινομένου που επηρεάζει εκατομμύρια γυναίκες και κορίτσια σε όλο τον κόσμο.
Διαβάστε εδώ:
ΕΜΦΥΛΗ ΒΙΑ, ΓΥΝΑΙΚΟΚΤΟΝΙΕΣ & FGM (Ακρωτηριασμός γεννητικών οργάνων)
Παγκόσμια Επισκόπηση Στοιχείων
H έρευνα συνοψίζει τα πιο πρόσφατα και διασταυρωμένα στοιχεία σχετικά με τις γυναικοκτονίες και την έμφυλη βία που οδηγεί σε θάνατο, καθώς και την έκταση και τις συνέπειες του ακρωτηριασμού των γυναικείων γεννητικών οργάνων (FGM). Τα δεδομένα που παρουσιάζονται καλύπτουν την εικόνα έως και το 2025 και προέρχονται κυρίως από εκθέσεις των United Nations Office on Drugs and Crime (UNODC), UN Women, World Health Organization (WHO) και UNICEF.
ΕΙΣΑΓΩΓΗ
Η έμφυλη βία αποτελεί μια από τις συστηματικότερες μορφές παραβίασης ανθρωπίνων δικαιωμάτων στον κόσμο. Οι γυναικοκτονίες, και οι πρακτικές όπως ο ακρωτηριασμός των γυναικείων γεννητικών οργάνων επηρεάζουν εκατομμύρια γυναίκες και κορίτσια, οδηγώντας σε αμέτρητες απώλειες ζωών και μακροχρόνια τραύματα. Η κατανόηση της έκτασης και των τάσεων αυτών των φαινομένων είναι κρίσιμη για τον σχεδιασμό πολιτικών πρόληψης.
1 ΓΥΝΑΙΚΟΚΤΟΝΙΕΣ (FEMICIDES)
Στην πλειοψηφία τους, οι γυναικοκτονίες (femicides), δολοφονίες γυναικών λόγω φύλου, έχουν ως δράστες τον σύντροφο ή κάποιο μέλος της οικογένειας. Στην πράξη συνιστούν την ακραία εκδοχή της έμφυλης βίας που είναι συγκροτητικό στοιχείο των σχέσεων κυριαρχίας ανάμεσα στα φύλα.
1.1 Παγκόσμια Εικόνα (τελευταία πλήρη διαθέσιμα στοιχεία 2024, δημοσίευση 2025)
| Στοιχεία | Εκτίμηση |
| Συνολικές δολοφονίες γυναικών (όλες οι αιτίες) | ~83.000 |
| Δολοφονίες από σύντροφο/οικογένεια | ~50.000 |
| Ποσοστό επί του συνόλου | ~60% |
| Καθημερινός μέσος όρος | ~137 γυναίκες/ημέρα |
| Παγκόσμια ποσοστά | ~1,3 ανά 100.000 γυναίκες |
Συμπέρασμα: Μία γυναίκα δολοφονείται λόγω φύλου περίπου κάθε 10 λεπτά από άτομο του οικείου περιβάλλοντός της.
1.2 Κατά Ήπειρο – Εκτιμώμενοι Θάνατοι από Έμφυλη Βία
| Περιοχή | Εκτιμώμενοι Θάνατοι | ανά 100.000 γυναίκες | |
| Αφρική | ~22.600 | ~2,9 | |
| Αμερική | δεκάδες χιλιάδες | ~1,6 | |
| Ωκεανία | χιλιάδες | ~1,5 | |
| Ασία | χιλιάδες | ~0,8 | |
| Ευρώπη | χιλιάδες | ~0,5 | |
Η Αφρική παρουσιάζει αναλογικά τον υψηλότερο κίνδυνο.
1.3 Ευρώπη
Στην ΕΕ δεν υπάρχει πλήρης ενιαίος τρόπος καταμέτρησης των γυναικοκτονιών, με αποτέλεσμα να μην υπάρχουν ακριβή στοιχεία. Πολλές γυναικοκτονίες δεν καταγράφονται ως τέτοιες.
| Στοιχεία | Αριθμός |
| Γυναικοκτονίες από σύντροφο (2023) | ~4,1 ανά 1.000.000 γυναίκες |
| Εκτιμώμενες γυναικοκτονίες σε Ευρώπη (2024) | 2.800–3.000 |
1.4 Ελλάδα
Η Ελλάδα η γυναικοκτονία δεν αναγνωρίζεται ως διακριτή ανθρωποκτονία στον Ποινικό Κώδικα, με αποτέλεσμα οι καταγραφές να προέρχονται κυρίως από δημοσιογραφικές βάσεις δεδομένων, οργανώσεις για τα δικαιώματα των γυναικών και ερευνητικά δίκτυα. Σύμφωνα με τη Διοτίμα, από το 2010 έως το 2023, συνολικά 202 γυναίκες δολοφονήθηκαν στην Ελλάδα. Οι αριθμοί ανά έτος είναι οι εξής:
Σύμφωνα με συγκεντρωτικές καταγραφές:
| Έτος | Γυναικοκτονίες |
| 2010 | 10 |
| 2011 | 12 |
| 2012 | 6 |
| 2013 | 13 |
| 2014 | 12 |
| 2015 | 11 |
| 2016 | 13 |
| 2017 | 10 |
| 2018 | 13 |
| 2019 | 17 |
| 2020 | 19 |
| 2021 | 31 |
| 2022 | 24 |
| 2023 | 10 |
| 2024 | 15 |
| 2025 | 19 |
Το 2025 καταγράφηκαν 19 γυναικοκτονίες, αριθμός αυξημένος σε σχέση με το 2024, γεγονός που αναδεικνύει την απουσία αποτελεσματικών πολιτικών για την αντιμετώπιση της έμφυλης βίας.
Στο ίδιο συμπέρασμα οδηγεί και ο αριθμός υποθέσεων ενδοοικογενειακής βίας που έχουν αυξηθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια, με πάνω από 22.000 καταγεγραμμένες υποθέσεις το 2024, σύμφωνα με στοιχεία της Ελληνικής Αστυνομίας.
2. Μαζικές Γυναικοκτονίες και Θάνατοι λόγω Έμφυλης Βίας
- Μαζικές επιθέσεις λόγω φύλου
Η σφαγή του Μόντρεαλ, Καναδάς, 1989 (Montreal massacre). Ένοπλος εισέβαλε στις 6 Δεκεμβρίου στο Πολυτεχνείο του Μόντρεαλ και σκότωσε 14 γυναίκες επειδή ήταν γυναίκες και «έκλεβαν» τις δουλειές από τους άντρες. Θεωρείται ένα από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα μισογυνικής μαζικής δολοφονίας .
2.2 Μαζικές δολοφονίες γυναικών σε άλλες περιοχές
- Ciudad Juárez (Μεξικό) – «η πόλη των δολοφονημένων γυναικών». Από τη δεκαετία του 1990 έχουν καταγραφεί εκατοντάδες έως χιλιάδες δολοφονίες γυναικών, πολλές με στοιχεία σεξουαλικής βίας. Το φαινόμενο συνδέεται με το οργανωμένο έγκλημα, το trafficking και την ατιμωρησία.
2.3 Εξαφανίσεις γυναικών και κοριτσιών
- Στο Περού, κατά την περίοδο της καραντίνας COVID-19, αναφέρθηκαν πάνω από 900 εξαφανίσεις γυναικών και κοριτσιών μέσα σε λίγους μήνες. Πολλές περιπτώσεις συνδέονται με ενδοοικογενειακή βία, trafficking ή δολοφονίες.
2.4 Απαγωγές γυναικών από εξτρεμιστικές οργανώσεις
- Στη Νιγηρία ισλαμιστικές, όπως η Boko Haram ομάδες έχουν απαγάγει εκατοντάδες γυναίκες.
Οι γυναίκες χρησιμοποιούνται για:
- σεξουαλική σκλαβιά
- αναγκαστικούς γάμους
- στρατολόγηση.
2.5 Παγκόσμια Στοιχεία για το 2024
Σύμφωνα με τον πιο πρόσφατο εκτενή διεθνή απολογισμό, περίπου 83.000 γυναίκες και κορίτσια σκοτώθηκαν σκόπιμα το 2024, με το 60% αυτών να χάνονται από χέρια συντρόφων ή άλλων μελών της οικογένειας (UNODC & UN Women) ένας ρυθμός που αντιστοιχεί σε έναν θάνατο περίπου κάθε 10 λεπτά (≈137/ημέρα).
Τα στοιχεία δείχνουν ότι το σπίτι παραμένει ο πιο επικίνδυνος χώρος για τις γυναίκες, με την ενδοοικογενειακή βία να αποτελεί τον βασικό παράγοντα θανάτου.
2.6 Διαφορές ανάλογα με την περιοχή
Κατά προσέγγιση, με βάση στατιστικά στοιχεία, οι υψηλότεροι αριθμοί καταγράφονται στην Αφρική. Ακολουθεί η Αμερική, η Ασία και η Ωκεανία, ενώ η Ευρώπη εμφανίζει χαμηλότερους γενικούς δείκτες, αλλά και ουσιώδεις ελλείψεις στους τομείς της πρόληψης και των υπηρεσιών υποστήριξης.
2.7 Πακιστάν – «Δολοφονίες τιμής» (Honor killings)
- Οι λεγόμενες δολοφονίες τιμής, όπου γυναίκες σκοτώνονται από συγγενείς γιατί «ντρόπιασαν» την οικογένειά τους, αναδεικνύουν τις ποικίλες μορφές των δολοφονιών λόγω φύλου. Αυτές περιλαμβάνουν περιστατικά όπου κορίτσια ή γυναίκες δολοφονούνται επειδή μίλησαν με κάποιον άνδρα ή θεωρήθηκαν στιγματισμένες.
- Το 2025 μόνο στην επαρχία Sindh καταγράφηκαν περίπου 110 δολοφονίες τιμής.
- Στη Νότια Ασία (π.χ. Πακιστάν) οι θάνατοι για το θέμα της προίκας παραμένουν υψηλοί. (>2.000/έτος)
2.8 Γυναικοκτονίες στην Ινδία – αριθμοί και συνολικά στοιχεία
Σύμφωνα με στοιχεία του National Crime Records Bureau (NCRB) και αναλύσεις μέχρι το 2025:
- Παρατηρείται αύξηση στον συνολικό αριθμό εγκλημάτων εναντίον γυναικών τα τελευταία χρόνια.
- Το 2023 καταγράφηκαν πάνω από 428.000 περιστατικά εγκλημάτων κατά γυναικών (αύξηση 11% από το προηγούμενο έτος).
- Το 2022 αναφέρθηκαν περισσότεροι από 20.000 φόνοι γυναικών, από τους οποίους σχεδόν 8.000 σχετίζονταν με βία λόγω προίκας (dowry deaths). Όταν η οικογένεια της νύφης δυσκολεύεται να πληρώσει, η γυναίκα μπορεί να κακοποιηθεί ή και να δολοφονηθεί από την οικογένεια του συζύγου.
- Το 2023 επίσημα καταγράφηκαν6.156 θάνατοι λόγω προίκας.
- Βία από Σύντροφο/Συγγενείς: Η «σκληρότητα από τον σύζυγο ή τους συγγενείς του» (Cruelty by husband or relatives) αποτελεί την κυρίαρχη κατηγορία, με 133.676 καταγεγραμμένες περιπτώσεις το 2023.
2.9 Εγκλήματα τιμής (Honor Killings) στην Ινδία
Τα «εγκλήματα τιμής» (honor killings) είναι φόνοι γυναικών από μέλη της οικογένειας τους για να «προστατεύσουν» την «τιμή της οικογένειας », π.χ. εξαιτίας σχέσεων που θεωρούνται μη αποδεκτές (διαφυλετικές, διαθρησκευτικές κλπ.).
Αριθμοί και στοιχεία
Τα επίσημα καταγεγραμμένα περιστατικά «εγκλημάτων τιμής» στην Ινδία είναι σχετικά μικρότερα, αλλά θεωρείται ότι καταγράφεται μικρός αριθμός των περιστατικών:
- Σύμφωνα με επίσημα στοιχεία, υπήρξαν περίπου 25 περιστατικά το 2020, 33 το 2021 και 18 το 2022.
- Άλλες πηγές αναφέρουν ότι τα καταγεγραμμένα περιστατικά μπορεί να φτάνουν και πολλές εκατοντάδες ή δεκάδες χιλιάδες συνολικά, αλλά πολλά δεν καταγράφονται επίσημα.
- Μια ανάλυση για το 2025 εκτιμά ότι έγιναν περίπου 179 γυναικοκτονίες για λόγους τιμής σε ολόκληρη την Ινδία, με επικέντρωση σε συγκεκριμένες περιοχές του Βορρά.
| Γυναικοκτονίες | Στοιχεία |
| Γυναικοκτονίες στην Ινδία | Υπάρχουν χιλιάδες κάθε χρόνο (συμπεριλαμβάνονται dowry deaths και συζυγική βία) |
| Honor killings | Καταγεγραμμένα περιστατικά κάποιων δεκάδων εκατοντάδων, αλλά γενικότερα ελλιπής καταγραφή των περιστατικών |
| Πρακτική Sati (καύση της χήρας στην νεκρική πυρά του συζύγου) | Ιστορική και απαγορευμένη πρακτική σήμερα, με πολύ σπάνιες περιπτώσεις μετά το 1987 |
2.10 Επιθέσεις με οξύ
Οι επιθέσεις με οξύ αποτελούν μία από τις πιο ακραίες μορφές έμφυλης βίας, με τα θύματα να είναι κατά 80–91% γυναίκες. Συμβαίνουν κυρίως στη Νότια Ασία, σε χώρες όπως η Ινδία, το Πακιστάν και το Μπαγκλαντές, και συχνά οφείλονται σε κοινωνικές διαμάχες, απόρριψη πρότασης γάμου, διαφορές προίκας ή εκδίκηση για «ανυπακοή» και ερωτική απόρριψη. Στην Ινδία καταγράφονται περίπου 200–300 επιθέσεις με οξύ ετησίως, ενώ στο Μπαγκλαντές υπήρξαν περίπου 3.000 θύματα την περίοδο 1999–2011. Οι επιθέσεις αυτές προκαλούν σοβαρά εγκαύματα, παραμορφώσεις, τύφλωση και σε αρκετές περιπτώσεις θάνατο. Στη Νότια Ασία οι νόμοι (π.χ. Acid Control Act στο Μπαγκλαντές) μείωσαν τα περιστατικά, αλλά παραμένει σοβαρό πρόβλημα.
Στοιχεία / Στατιστικά
- Ποσοστό γυναικών θυμάτων: Γυναίκες 80–91%
- Χώρες με υψηλά ποσοστά: Ινδία, Πακιστάν, Μπαγκλαντές
- Ινδία: 200–300 καταγεγραμμένες επιθέσεις ετησίως
- Μπαγκλαντές: ~3.000 θύματα 1999–2011
- Κύριοι λόγοι: απόρριψη γάμου, διαφορές προίκας, οικογενειακές διαμάχες, εκδίκηση, «ανυπακοή»
- Συνέπειες: σοβαρά εγκαύματα, παραμορφώσεις, τύφλωση, θάνατος
| Χώρα | Περίοδος / Έτος | Εκτιμώμενος Αριθμός Επιθέσεων | Σχόλια / Σημειώσεις |
| Ινδία | ετησίως | 200–300 | Καταγεγραμμένες. Οι πραγματικοί αριθμοί υπολογίζονται 4.000–5.000 |
| Μπαγκλαντές | 1999–2011 | ~3.000 | Μεγάλη μείωση μετά το Acid Control Act (2002) |
| Πακιστάν | 2011 | ~150 | Κυρίως νέες γυναίκες, θύματα οικογενειακών / honor disputes |
| Καμπότζη | 2000–2010 | λίγες δεκάδες | Περιστατικά συνήθως σε αγροτικές περιοχές |
| Κολομβία | 2000–2015 | λίγες δεκάδες | Συνδέονται με εγκληματικές συμμορίες |
| Νιγηρία | 2000–2015 | λίγες δεκάδες | Περιστατικά συχνά συνδεδεμένα με οικογενειακές διαμάχες |
| Κένυα | 2005–2015 | ~20–50 | Αφορά κυρίως αστικές περιοχές |
| Αιθιοπία | 2000–2015 | λίγες δεκάδες | Περιστατικά αφορούν ενδοοικογενειακές συγκρούσεις |
| Βιετνάμ | 2000–2015 | λίγες δεκάδες | Σπάνια, συνήθως ως εκδίκηση |
2.11 Θάνατοι από λιθοβολισμό
Καταγεγραμμένες περιπτώσεις λιθοβολισμού γυναικών
Αφγανιστάν
- 2015 – Rukhshana: 19χρονη λιθοβολήθηκε σε χωριό της επαρχίας Ghor επειδή έφυγε από το σπίτι για να παντρευτεί έναν άνδρα που δεν ενέκρινε η οικογένεια της.
- 2023 – Οι Ταλιμπάν ανακοίνωσαν επαναφορά του λιθοβολισμού για μοιχεία, αν και λίγες περιπτώσεις δημοσιοποιούνται.
Σομαλία
- 2008 – Aisha Ibrahim Duhulow: 13χρονη λιθοβολήθηκε δημόσια σε στάδιο της πόλης Kismayo από την οργάνωση Al-Shabaab αφού είχε καταγγείλει βιασμό.
Ιράν
Το Ιράν είναι η χώρα με τις περισσότερες καταγεγραμμένες καταδίκες θανάτου με λιθοβολισμό για μοιχεία.
- 1986 – Soraya Manutchehri: λιθοβολήθηκε σε χωριό επειδή ήθελε να εγκαταλείψει τον σύζυγό της
- 2006 – Abbasi-Kouh περιοχή Mashhad: λιθοβολήθηκε μετά από καταδίκη για μοιχεία.
- 2010 – Sakineh Mohammadi Ashtiani: καταδικάστηκε σε λιθοβολισμό (η ποινή τελικά ανεστάλη μετά από διεθνείς πιέσεις).
Ιράκ
- 2007 – Du’a Khalil Aswad: 17χρονη Γιαζίντι λιθοβολήθηκε από πλήθος στην περιοχή της Μοσούλης επειδή φημολογήθηκε ότι είχε σχέση με μουσουλμάνο άνδρα.
Νιγηρία
Στις βόρειες περιοχές όπου εφαρμόζεται η σαρία υπήρξαν αρκετές καταδίκες.
- 2001 – Safiya Hussaini: καταδικάστηκε σε λιθοβολισμό για μοιχεία (ακυρώθηκε μετά από διεθνή πίεση).
- 2002 – Amina Lawal: καταδικάστηκε επίσης σε λιθοβολισμό λόγω εγκυμοσύνης εκτός γάμου (η ποινή ακυρώθηκε το 2003).
Πακιστάν
Σε κάποιες περιπτώσεις πρόκειται για αυτοδικία / honor killing.
- 2014 – Farzana Parveen: 25χρονη λιθοβολήθηκε έξω από δικαστήριο στη Λαχώρη από συγγενείς επειδή παντρεύτηκε έναν άνδρα που δεν ενέκρινε η οικογένεια της.
Συνοπτικός πίνακας
| Έτος | Χώρα | Θύμα | Αιτία |
| 1986 | Ιράν | Soraya Manutchehri | κατηγορία μοιχείας |
| 2001 | Νιγηρία | Safiya Hussaini | μοιχεία (ποινή ακυρώθηκε) |
| 2002 | Νιγηρία | Amina Lawal | μοιχεία (ποινή ακυρώθηκε) |
| 2007 | Ιράκ | Du’a Khalil Aswad | “honor killing” |
| 2008 | Σομαλία | Aisha Ibrahim Duhulow | κατηγορία «ανηθικότητας» |
| 2014 | Πακιστάν | Farzana Parveen | γάμος χωρίς έγκριση οικογένειας |
| 2015 | Αφγανιστάν | Rukhshana | «ανήθικη σχέση» |
2.12 Στοιχεία για το 2025
Παρά τις κινήσεις ευαισθητοποίησης, σύμφωνα με τα στατιστικά στοιχεία του ΟΗΕ, οι αυξημένες καταγραφές το 2024–2025 δείχνουν ελάχιστη πρόοδο στην πρόληψη των γυναικοκτονιών (καθώς παραμένουν σταθερά υψηλές ή αυξανόμενες), αλλά και με σημαντικές διαφορές ανά γεωγραφική ζώνη.
3. Ακρωτηριασμός Γυναικείων Γεννητικών Οργάνων (FGM)
3.1. Στοιχεία
Ο Ακρωτηριασμός των Γυναικείων Γεννητικών Οργάνων (FGM) παραμένει μια εκτεταμένη παραβίαση ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Παγκοσμίως, εκτιμάται ότι πάνω από 230 εκατομμύρια γυναίκες και κορίτσια έχουν υποστεί FGM σε χώρες όπου η πρακτική είναι διαδεδομένη, κυρίως στην Αφρική, την Ασία και τη Μέση Ανατολή.
Τα ποσοστά ακρωτηριασμών σε πολύ νεαρή ηλικία παραμένουν πολύ υψηλά, με περισσότερα από 4 εκατομμύρια κορίτσια να διατρέχουν ετήσιο κίνδυνο FGM νωρίς στη ζωή τους (συνήθως πριν τα 15).
3.2. Υγεία & Μακροχρόνιες Επιπτώσεις
Μια πρόσφατη μελέτη του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας δείχνει ότι οι επιζήσασες FGM αντιμετωπίζουν σημαντικά υψηλότερο κίνδυνο επιπλοκών κατά τον τοκετό, αυξημένο ποσοστό ουλών, σεξουαλικών δυσλειτουργιών και ψυχολογικών τραυμάτων, ενώ υπάρχει και αυξημένος κίνδυνος για κατάθλιψη και μετατραυματικό στρες.
Ταυτόχρονα, υπάρχει ανησυχία για τη «ιατροποίηση» του FGM — όπου οι διαδικασίες του ακρωτηριασμού εκτελούνται από επαγγελματίες του ιατρικού τομέα με σκοπό να θεωρηθούν «ασφαλέστερες», γεγονός που ενδέχεται να αυξήσει τις μακροχρόνιες βλάβες αντί να τις μειώσει.
3.3. Προοπτικές για το 2030
Αν και ορισμένες χώρες έχουν πετύχει αξιοσημείωτη μείωση στην πρακτική του ακρωτηριασμού στις νεότερες ηλικιακές ομάδες, η πρόοδος δεν επαρκεί για να επιτύχει την ολική εξάλειψη του έως το 2030, όπως απαιτείται από τους Στόχους του ΟΗΕ.
3.4 Παγκόσμια Έκταση
| Στοιχεία | Εκτίμηση |
| Γυναίκες/κορίτσια που έχουν υποστεί FGM | >230 εκατομμύρια |
| Κορίτσια σε ετήσιο κίνδυνο | >4 εκατομμύρια |
3.5 Κατά Ήπειρο – Επιζώσες FGM
| Ήπειρος | Εκτιμώμενος Αριθμός |
| Αφρική | ~144 εκατ. |
| Ασία | ~80 εκατ. |
| Μέση Ανατολή | ~6 εκατ. |
| Ευρώπη/Αμερική/Ωκεανία | ~12 εκατ. (κυρίως διασπορά) |
3.6 Χώρες με τα Υψηλότερα Ποσοστά (15–49 ετών)
| Χώρα | Ποσοστό FGM |
| Somalia | ~98% |
| Guinea | ~97% |
| Djibouti | ~93% |
| Sudan | ~87% |
| Egypt | ~87% |
| Mali | ~89% |
Σε χώρες όπως το Μάλι, τα ποσοστά στα κορίτσια 0–14 ετών φθάνουν έως και 72%.
3.7 Ευρώπη – Κορίτσια σε Κίνδυνο
Σύνολο 13 κρατών-μελών ΕΕ:
| Σενάριο | Εκτίμηση |
| Χαμηλό | ~53.878 |
| Υψηλό | ~93.042 |
| Περιοχή / Κατηγορία | Εκτίμηση / Στοιχείο |
| Ευρώπη – γυναίκες/κορίτσια που έχουν υποστεί FGM | ~600.000+ (euronews) |
| Ευρώπη – κορίτσια/γυναίκες σε πιθανό κίνδυνο FGM | ~180.000–190.000 (FGM/C Research Initiative) |
| Ελλάδα – κορίτσια από χώρες FGM με κίνδυνο FGM | ~25 %–42 % των 1.787 περιπτώσεων (European Institute for Gender Equality) |
Πανευρωπαϊκή εκτίμηση:
| Χώρα | Πληθυσμός κοριτσιών από χώρες FGM | Ποσοστό κινδύνου |
| Βέλγιο | 22.544 | 16–27% |
| Κύπρος | 758 | 12–17% |
| Γαλλία | 205.683 | 12–21% |
| Ελλάδα | 1.787 | 25–42% |
| Ιταλία | 76.040 | 15–24% |
| Μάλτα | 486 | 39–57% |
Στην Ευρώπη ζουν >600.000 γυναίκες που έχουν ήδη υποστεί FGM.
3.8 Θάνατοι από FGM
Δεν υπάρχουν επίσημα συγκεντρωμένα ετήσια στοιχεία θανάτων από FGM διεθνώς.
Ο παγκόσμιος οργανισμός υγείας επισημαίνει ότι μπορεί να προκληθεί θάνατος από:
- αιμορραγία
- σηψαιμία
- μολύνσεις
- επιπλοκές τοκετού
Ωστόσο, δεν δημοσιεύεται επίσημος ετήσιος αριθμός θανάτων
Βασικές πηγές:
- World Health Organization
- UNICEF
- United Nations Population Fund
- European Institute for Gender Equality
4. “MISSING GIRLS” – ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΗ ΕΞΑΦΑΝΙΣΗ ΚΟΡΙΤΣΙΩΝ
Παράλληλα με τις δολοφονίες και το FGM, υπάρχουν παρατηρούμενες δημογραφικές ανισότητες που υποδηλώνουν «δημογραφικό έλλειμα κοριτσιών» λόγω επιλεκτικών αμβλώσεων και παραμέλησης, σε ορισμένες χώρες όπως κυρίως στην Κίνα, την Ινδία και το Πακιστάν. Αυτές οι τάσεις δείχνουν δομικές μορφές έμφυλης διάκρισης που εκδηλώνονται από την πρώιμη παιδική ηλικία έως και την ενήλικη ζωή.
| Περιοχή | Εκτίμηση |
| Παγκόσμια | ~142 εκατομμύρια “missing girls” |
| Ινδία | ~45,8 εκατ. |
| Κίνα | ~50 εκατ. (εκτίμηση από sex ratio imbalance/ ανισορροπία στην αναλογία των φύλων) |
Κράτη και περιοχές που έχουν αναφερθεί από διεθνείς μελέτες
| Χώρα / Περιοχή | Εκτίμηση / αναλογία ή “missing” girls | Προέλευση στοιχείων |
| Κίνα | 112 αγόρια /100 κορίτσια (2021) | Δημογραφικά στοιχεία censuses |
| Ινδία | Μεγάλες ανισορροπίες, έως ~14,9 εκατ. “missing” girls (1990–2016) | Δημογραφικές μελέτες |
| Αρμενία | ~93.000 εκτιμώμενα “missing” girls έως το 2060 | UNICEF |
| Αζερμπαϊτζάν & γειτονικές χώρες | ~8.000 λιγότερες γεννήσεις κοριτσιών (2013–2017) | UNFPA εκτιμήσεις |
| Παγκόσμιο επίπεδο | ~1,2 εκατ. λιγότερες γεννήσεις κοριτσιών ετησίως (2013–17) | UNFPA report |
Αφορά:
- επιλεκτικές αμβλώσεις λόγω φύλου
- βρεφοκτονία
- συστηματική παραμέληση
Στην Ινδία, η προτίμηση για τα αγόρια έχει ιστορικά οδηγήσει σε female foeticide (επιλεκτικές αμβλώσεις όταν το έμβρυο είναι κορίτσι) και female infanticide (βρεφοκτονίες και παιδοκτονίες κοριτσιών)
Εκτιμάται ότι η χώρα έχει ένα από τα πιο σημαντικά προβλήματα στον κόσμο με θανάτους κοριτσιών μετά τη γέννηση, λόγω ανισότητας στη φροντίδα ή άμεσων πράξεων εναντίον νεογέννητων κοριτσιών.
Κατά μερικές εκτιμήσεις, περίπου 239.000 κορίτσια πεθαίνουν κάθε χρόνο στην Ινδία επειδή δεν λαμβάνουν ίδια φροντίδα με τα αγόρια σχετικά με τη διατροφή, την ιατρική περίθαλψη, τους εμβολιασμούς κ.ά., για λόγους που σχετίζονται με τον κοινωνικό σεξισμό.
Σε κάποιες παλιότερες αναφορές υπάρχει και ο ισχυρισμός ότι έως 2.000 θηλυκά βρέφη πεθαίνουν κάθε μέρα (είτε με αμβλώσεις είτε με άλλες πρακτικές) αν και αυτός ο αριθμός είναι δύσκολο να επαληθευτεί με ακρίβεια από τα επίσημα δεδομένα.
5. Παιδική και εφηβική πορνεία
Τα κορίτσια που εμπλέκονται σε παιδική πορνεία και σεξουαλική εκμετάλλευση αποτελούν μια από τις πιο ευάλωτες ομάδες θυμάτων έμφυλης βίας παγκοσμίως. Η πλειονότητα των θυμάτων είναι κορίτσια ηλικίας 10–17 ετών, κυρίως σε χώρες της Νότιας Ασίας όπως η Ινδία, το Μπαγκλαντές και η Ταϊλάνδη, αλλά και σε περιοχές της Αφρικής και της Λατινικής Αμερικής. Στην Ινδία εκτιμάται ότι 10.000–15.000 κορίτσια είναι θύματα σεξουαλικής εκμετάλλευσης, ενώ στο Μπαγκλαντές ο αριθμός ανέρχεται σε 2.000–3.000 και στην Ταϊλάνδη σε 20.000–40.000. Οι θάνατοι και οι σοβαροί τραυματισμοί είναι συχνοί , αλλά δεν καταγράφονται τις περισσότερες φορές, και οφείλονται σε βία από πελάτες ή διακινητές, σεξουαλικά μεταδιδόμενα νοσήματα όπως το HIV/AIDS, σοβαρές λοιμώξεις ή ψυχολογικό τραύμα. Η παρακολούθηση και καταγραφή των περιστατικών είναι περιορισμένη, γεγονός που δυσχεραίνει την εκτίμηση της πραγματικής κλίμακας της κατάστασης, ενώ οι συνθήκες επιδεινώνονται ακόμα περισσότερο λόγω των κοινωνικών διακρίσεων, της φτώχειας και της περιορισμένης πρόσβασης σε υποστήριξη ή ιατρική περίθαλψη.
Κορίτσια στην παιδική πορνεία / σεξουαλική εκμετάλλευση
| Χώρα / Περιοχή | Εκτιμώμενος αριθμός κοριτσιών | Εκτιμώμενοι θάνατοι / σοβαροί τραυματισμοί | Σχόλια / Πηγές |
| Ινδία | 10.000–15.000 | Ακριβής αριθμός άγνωστος, χιλιάδες θάνατοι από βία ή ασθένειες | UNICEF 2016 |
| Μπαγκλαντές | 2.000–3.000 | Δεν υπάρχουν επίσημα στοιχεία, πολλοί θάνατοι δεν καταγράφονται | UNICEF 2016, UNODC |
| Ταϊλάνδη | 20.000–40.000 | Αρκετοί θάνατοι από βία ή HIV/AIDS | ECPAT International |
| Καμπότζη | ~5.000 | Υπολογίζεται σημαντικός αριθμός θανάτων από βία ή ασθένειες | ECPAT 2015 |
| Νιγηρία | Χιλιάδες κορίτσια | Πολλοί θάνατοι από trafficking και βία | UNODC 2019 |
| Φιλιππίνες | 10.000–15.000 | Υπολογίζεται υψηλή θνησιμότητα λόγω βίας και ασθενειών | UNICEF 2016 |
Τα ακριβή νούμερα θανάτων είναι άγνωστα λόγω ελλιπούς καταγραφής.
Οι κύριες αιτίες θανάτου:
- φυσική βία από πελάτες ή διακινητές
- ακραία κακοποίηση / εξαντλητική εργασία
- σεξουαλικά μεταδιδόμενα νοσήματα (HIV/AIDS, λοιμώξεις)
- ψυχολογικό/σωματικό τραύμα που οδηγεί σε αυτοκτονία
Η πλειονότητα των θυμάτων είναι κορίτσια και έφηβες, ηλικίας 10–17 ετών.
6. Κύρια Συμπεράσματα
- ~83.000 γυναίκες δολοφονούνται ετησίως σε παγκόσμιο επίπεδο.
- ~50.000 από αυτές σκοτώνονται από οικείο πρόσωπο.
- ~142 εκατομμύρια κορίτσια λείπουν δημογραφικά λόγω έμφυλης διάκρισης.
- Δεκάδες ή και εκατοντάδες χιλιάδες κορίτσια και έφηβες έχουν εξαναγκαστεί στην πορνεία, ή έχουν υποστεί σεξουαλική βία πριν την ηλικία των 18.
- Τα ακριβή νούμερα θανάτων κοριτσιών και εφήβων που εξαναγκάζονται σε πορνεία είναι άγνωστα.
- 230 εκατομμύρια γυναίκες έχουν υποστεί ακρωτηριασμό των γεννητικών οργάνων .
- 4 εκατομμύρια κορίτσια κινδυνεύουν να τον υποστούν κάθε χρόνο.
- Δεν υπάρχουν πλήρη επίσημα στατιστικά για θανάτους από ακρωτηριασμό των γεννητικών οργάνων.
Επίλογος
Η εκτεταμένη και πολυδιάστατη έμφυλη βία, η οποία οδηγεί σε θάνατο δεκάδες χιλιάδες γυναίκες, έχει σοβαρές συνέπειες όχι μόνο για τις γυναίκες που την υφίστανται αλλά και για τις υπόλοιπες γυναίκες, καθώς λειτουργεί ως απειλή για την συμμόρφωσής τους, στην ανδρική εξουσία. Τα ποσοτικά στοιχεία είναι αποκαλυπτικά της έκτασης και συστημικότητας του φαινομένου. Κάθε χρόνο, περίπου 83.000 γυναίκες δολοφονούνται, με τις μισές από αυτές να χάνουν τη ζωή τους από οικείο πρόσωπο, ενώ παράλληλα η έμφυλη διάκριση έχει οδηγήσει σε θάνατο περίπου 142 εκατομμύρια κορίτσια. Η σεξουαλική βία και η εκμετάλλευση πλήττουν περισσότερα από 650 εκατομμύρια κορίτσια και έφηβες πριν από τα 18 τους χρόνια, ενώ οι θάνατοι κοριτσιών και εφήβων που εξαναγκάζονται σε πορνεία παραμένουν αδιευκρίνιστοι. Παράλληλα, ο ακρωτηριασμός των γυναικείων γεννητικών οργάνων αφορά 230 εκατομμύρια γυναίκες, με περίπου 4 εκατομμύρια κορίτσια να κινδυνεύουν να τον υποστούν κάθε χρόνο, ενώ επίσημα στοιχεία για θανάτους από αυτή τη πρακτική δεν υπάρχουν.
Ενδεικτικές Πηγές
- UNODC & UN Women. (2025). Elimination of violence against women – femicide report. (προβολή αναφοράς από YouTube press conference). https://www.youtube.com/watch?v=Ci9tFXJL53A
- Forbes. (2025). Every Day, 137 Women And Girls Are Killed By Intimate Partners Or Family Members. https://www.forbes.com/sites/ewelinaochab/2025/11/27/every-day-137-women-and-girls-are-killed-by-intimate-partners-or-family-members/
- UNODC & UN Women. (2024). Global Study on Gender-related Killings of Women and Girls (Femicide).
https://www.unodc.org - World Health Organization. Female Genital Mutilation – Fact Sheet.
https://www.who.int/health-topics/female-genital-mutilation - World Health Organization. (2025). New study highlights multiple long-term health complications from female genital mutilation. https://www.who.int/news/item/14-04-2025-new-study-highlights-multiple-long-term-health-complications-from-female-genital-mutilation
- UNICEF. Female Genital Mutilation Global Database.
https://data.unicef.org/topic/child-protection/female-genital-mutilation-and-cutting/ - UNFPA. State of World Population Reports.
https://www.unfpa.org - European Institute for Gender Equality (EIGE).
Estimation of Girls at Risk of FGM in the EU.
https://eige.europa.eu - Femicide Observatory – Greece
https://femicide.gr/poiotika-dedomena/ - Athens Voice.
Ανασκόπηση 2025: Το έτος των 19 γυναικοκτονιών
https://www.athensvoice.gr/epikairotita/ellada/940255/anaskopisi-2025-to-etos-ton-19-gunaikoktonion-kai-ton-neon-motivon-exodosis/ - K-Report.
Γυναικοκτονίες – Η θλιβερή λίστα του 2024
https://www.kreport.gr/2024/12/02/gynaiktonies-i-thliveri-lista-tou-2024/ - The National Herald – Domestic Violence and Femicide Data Greece
https://www.thenationalherald.com - Bongaarts, J., & Guilmoto, C. Z. (2015). How many more missing women? Excess female mortality and prenatal sex selection, 1970–2050. Population and Development Review, 41(2), 241–269. https://doi.org/10.1111/j.1728-4457.2015.00046.x
- Chao, F., Gerland, P., Cook, A. R., & Alkema, L. (2019). Systematic assessment of the sex ratio at birth for all countries and estimation of national imbalances and regional reference levels. Proceedings of the National Academy of Sciences, 116(19), 9303–9311. https://doi.org/10.1073/pnas.1812593116
- Guilmoto, C. Z. (2012). Skewed sex ratios at birth and future marriage squeeze in China and India. Demography, 49(1), 77–100. https://doi.org/10.1007/s13524-011-0083-7
- United Nations Population Fund. (2020). State of world population 2020: Against my will—Defying the practices that harm women and girls and undermine equality. UNFPA. https://www.unfpa.org/publications/state-world-population-2020
- United Nations Population Fund. (2012). Sex imbalances at birth: Current trends, consequences and policy implications. UNFPA Asia and Pacific Regional Office.
- United Nations Children’s Fund. (2020). Gender-biased sex selection and missing girls. UNICEF. https://www.unicef.org
- Sen, A. (1990). More than 100 million women are missing. The New York Review of Books, 37(20), 61–66.
- Wifitalents. (2023). Acid attack statistics: Women as primary victims. https://wifitalents.com/acid-attack-statistics//
- PMC. (2004). Violence against women: Acid attacks in South Asia. Journal of Injury and Violence Research, 6(2), 77–84. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC11006047/?utm
- UNICEF. (2016). Protecting children from sexual exploitation: Global report on child trafficking and commercial sexual exploitation. UNICEF. https://www.unicef.org/protection/child-trafficking-and-exploitation
- ECPAT International. (2015). Global study on sexual exploitation of children in travel and tourism. Bangkok: ECPAT International. https://www.ecpat.org/global-study-on-sexual-exploitation-of-children-in-travel-and-tourism
- United Nations Office on Drugs and Crime (UNODC). (2019). Global report on trafficking in persons 2018. Vienna: UNODC. https://www.unodc.org/unodc/en/data-and-analysis/glotip.html
- UNICEF. (2016). Protecting children from sexual exploitation: Global report on child trafficking and commercial sexual exploitation. UNICEF. https://www.unicef.org/protection/child-trafficking-and-exploitation
- ECPAT International. (2015). Global study on sexual exploitation of children in travel and tourism. Bangkok: ECPAT International. https://www.ecpat.org/global-study-on-sexual-exploitation-of-children-in-travel-and-tourism
- United Nations Office on Drugs and Crime (UNODC). (2019). Global report on trafficking in persons 2018. Vienna: UNODC. https://www.unodc.org/unodc/en/data-and-analysis/glotip.html
- https://www.protothema.gr/world/article/1735242/apeleutherothikan-12-gunaikes-pou-eihan-apahthei-prosfata-apo-tzihadistes-sti-nigiria/
